banner25

banner27

banner24

banner26

04.01.2020, 17:56

Eğitimde neden başarısız oluyoruz?

* Biz, onlara ayetlerimizi afak ve enfüste göstereceğiz ki hakikat apaçık belli olsun. Rabbinin her şeye şahit olması onlara yetmez mi? (Fussilet 53)

* Yakine (kesin bilgiye) ulaşanlardan olması için İbrahim’e göklerin ve yerin melekutunu gösteriyorduk. (En’am 75)

İslam düşüncesine göre insan, ruh ve bedenden müteşekkil bir varlıktır. Bu varlığın ruhi yanı göklere, bedeni yanı toprağa aittir. İşin ilginç yanı şudur ki göklerden gelen ruhi yanımız topraktan olan bedenimizin içine yerleştirilmiştir. Yani ruhi yanımız sonsuz göklere ait olması münasebetiyle içimizde bir derinliğin oluşmasına neden olmuştur. Bu nedenle afakta olanın bilgisine daha çabuk ve daha kolay ulaşırken, enfüste olanın bilgisine daha zor ulaşmaktayız.

**********

Bilmeyenler için yukarıdaki ayetlerde kavramlaştırılmış kelimelerin anlamlarını vermekte fayda var. Afak, ufuk kelimesinin çoğuludur ve dışımızdaki dünyayı ifade eder. Enfüs ise nefs kelimesinin çoğuludur ve iç dünyamızı, yani ruhi yanımızı ifade eder. Melekut ise kendisinde güç ve kuvvet bulunan bütün varlıkları ifade etmek için kullanılan “melek” kelimesinin çoğuludur. Halk arasında melek kelimesinin sadece nurani varlıkları ifade eden kısmı bilinir. Lakin melek kelimesi bizim bildiğimiz melekleri de içermekle birlikte insan dışındaki bütün varlıkları da mündemiçtir. Yukarıdaki ayette geçen “göklerin melekutu” ile kendi ruhumuz da dahil olmak üzere ruhani varlıklar, “yerin melekutu” ile de biyolojik yanımız ile birlikte aleme ilişkin maddi bilgiler ifade edilmektedir.

İnsan, hayvanların aksine bilgi ile donatılmış olarak değil, sadece fıtratına yerleştirilen bazı hassai (duyusal), akli ve kalbi mekanizmalar ile anasından doğar. O, öğrenen bir varlık olarak tasarlanmıştır. İnsan, hayatı boyunca kemalata doğru tekamül eden bir varlıktır. Kemale ulaşmak için de eğitilmesi gerekir. İnsanın eğitimi demek, hem dış dünyanın yani afakın, hem de iç alemin yani enfüsün bilgisinin tahsil edilmesi demektir.

Bilgi söz konusu edildiğinde Arapçadan dilimize geçmiş iki kelime ve türevleri ile karşılaşırız. İlki, bildi, anlamına gelen “alime” fiili, bundan fail (özne) olarak türetilen ve bilen kişi anlamına gelen “alim” ve bilgisini başkasına da öğreten kişi anlamındaki “muallim”dir. İkincisi ise farkına vardı anlamına gelen “reşide” fiili, bundan türetilen fail “raşid” ve başkalarının fark etmesini sağlayan “mürşid”dir. Alim, dış dünyaya ilişkin bilgi sahibi olan kişi, raşid ise nefse dair bilgisi olan kişi demektir. Bu durumda muallim dış dünya ile ilgili bilgi öğreten kişi, mürşid ise insanın ruhi halleri hakkında rehberlik eden kişi demektir. Muallim nazari bilgiler öğretirken, mürşid tecrübi bilgi aktarır, daha doğrusu rehberlik eder.

İnsan, ilk çocukluk günlerinde önce dış dünyaya ilişkin bilgiler edinir. İlk öğretmeni olan ana ve babasına bıktıracak kadar, bu ne, bu ne? diye sorar durur. Ergenlik döneminde ise kendisini fark etmeye başlar ve ilgisi kendine yönelir. İnsanın ergenlik yıllarındaki kendine ilgisi daha çok biyolojik yanı ile alakalı iken kırklı ve daha sonraki yaşlarda ilgisi deruni bilgiye doğrudur.

İnsan kendi başına da öğrenebilir. Ancak çoğu zaman bu yöntem, hakikate ulaşmakta hem zaman kaybına sebep olur, hem de yanlış bilgiler edinmek gibi bir tehlikeyi de bünyesinde barındırır. Bunun yerine bir muallim ve bir mürşidden yardım almak daha doğru ve daha kolay bir yöntemdir.

İnsanın eğitiminden söz ettiğimizde hem afakın öğretilmesini hem de enfüsün öğretilmesini eş zamanlı olarak düşünmeliyiz. Yani çocuklarımızın hem muallim hem de mürşid tarafından eğitilmesini sağlamalıyız.

Osmanlı eğitim sisteminde “Sıbyan Mektepleri”nde çocuklara daha okuma yazma öğretmeden “edep” öğretilmesi bundandır. Daha sonra ise okuma yazma ile birlikte “dil” ve “mantık” (yani doğru düşünme yolları) öğretilirdi ki bunların hepsi insanın kendisi ile yani enfüs ile ilgilidir.

Şimdiki eğitim sistemimizde ise insanın kendisine ilişkin hiçbir bilgi öğretilmemektedir. Bu yüzden insan yetiştirme bakımından her nesilde daha kötüye gidiyoruz. Üstelik bunun böyle olduğunu herkes görüyor, lakin kimse bu eksiğin giderilmesi için çaba sarf etmiyor. Bunu dile getirmeye kalkanlarımız ise batıcılarımız tarafından anında linç ediliyorlar.

Son söz şu: Okullarımızdaki öğretmenler, yani muallimler, sadece matematik, coğrafya hatta din dersi öğreterek kamil insan yetiştiremezler. Onlar aynı zamanda talebelere mürşitlik de yapmalılar. Ne zaman öğretmeler çocuklarımıza matematiğin yanında özü sözü bir “mürşid muallim” olarak şahsiyet de kazandırmaya çalışırlarsa, işte o zaman eğitimimizde gözle görülür bir düzelme bekleyebiliriz.

Yorumlar (0)
14
açık
Namaz Vakti 15 Mayıs 2021
İmsak 03:22
Güneş 05:09
Öğle 12:36
İkindi 16:32
Akşam 19:53
Yatsı 21:32
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 39 81
2. Galatasaray 39 81
3. Fenerbahçe 39 79
4. Trabzonspor 39 68
5. Sivasspor 39 62
6. Hatayspor 39 61
7. Alanyaspor 39 57
8. Karagümrük 39 57
9. Gaziantep FK 39 55
10. Göztepe 39 51
11. Konyaspor 39 49
12. Rizespor 39 48
13. Kasımpaşa 39 46
14. Malatyaspor 39 45
15. Başakşehir 39 45
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 39 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 39 38
20. Gençlerbirliği 39 38
21. Denizlispor 39 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 36 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. Liverpool 35 60
6. West Ham 35 58
7. Tottenham 35 56
8. Everton 35 56
9. Arsenal 36 55
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 35 49
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 35 41
14. Southampton 35 40
15. Burnley 35 39
16. Newcastle 35 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 36 80
2. Real Madrid 36 78
3. Barcelona 36 76
4. Sevilla 36 74
5. Real Sociedad 36 56
6. Real Betis 36 55
7. Villarreal 36 55
8. Celta de Vigo 36 50
9. Athletic Bilbao 36 46
10. Granada 36 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 36 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 36 34
17. Huesca 36 33
18. Real Valladolid 36 31
19. Elche 36 30
20. Eibar 36 30
Günün Karikatürü Tümü